Smart Forspeed – futurystyczny koncept elektrycznego roadstera
Smart Forspeed to koncepcyjny samochód elektryczny zaprezentowany przez markę Smart na Geneva Motor Show w 2011 roku. Ten dwuosobowy roadster bez dachu i szyb bocznych miał być wizją przyszłości miejskiej mobilności łączącej ekologiczny napęd z beztroską jazdą na świeżym powietrzu.
Wygląd zewnętrzny
Forspeed wyróżniał się niezwykle futurystycznym i minimalistycznym designem. Zamiast tradycyjnej przedniej szyby zastosowano jedynie niewielką owiewkę, przypominającą rozwiązania z klasycznych samolotów śmigłowych. Brak dachu i szyb bocznych miał zapewniać kierowcy i pasażerowi niezapomniane wrażenia z jazdy na świeżym powietrzu.Nadwozie wykonano z włókna szklanego wzmocnionego tworzywem sztucznym, co pozwoliło znacznie obniżyć masę pojazdu. Charakterystycznym elementem stylistycznym były opływowe, jednoczęściowe panele nadwozia pozbawione widocznych łączeń, co miało poprawiać aerodynamikę.Przód i tył zdobią efektowne lampy LED o pierścieniowym kształcie. Światła do jazdy dziennej automatycznie włączają się w ciągu dnia, a czujniki fotoelektryczne monitorują jasność otoczenia i w razie potrzeby automatycznie uruchamiają światła mijania.Nadwozie polakierowano na błyszczący biały kolor metaliczny, nawiązujący do zaprezentowanych wcześniej konceptów elektrycznego skutera i roweru marki Smart. Liczne otwory wentylacyjne w zderzakach o strukturze plastra miodu nie tylko pełniły funkcję wlotów powietrza, ale też nadawały Forspeedowi szeroki, dynamiczny wygląd.
Wnętrze
Wnętrze Forspeeda zaprojektowano w minimalistycznym, sportowym stylu. Dominuje w nim błyszcząca biel, przełamana zielonymi akcentami, takimi jak 4-punktowe pasy bezpieczeństwa. Elementy często używane przez kierowcę, jak dźwignia zmiany biegów czy klamki drzwi, wykończono naturalną brązową skórą.Deska rozdzielcza inspirowana jest kokpitami samolotów. Kierowca i pasażer mają przed sobą oddzielne, okrągłe zegary przypominające turbiny. Przed kierowcą znajduje się prędkościomierz, natomiast pasażer odpowiada za komunikację i nawigację – w jego części kokpitu umieszczono uchwyt na smartfon, który można obrócić o 90 stopni w stronę kierowcy.Ciekawym rozwiązaniem jest wskaźnik naładowania baterii w postaci 10 diod LED umieszczonych na środku deski rozdzielczej. Po uruchomieniu samochodu diody świecą przez półprzezroczystą farbę, pokazując stan naładowania. Po wyłączeniu widoczny jest tylko ich zarys.Wnętrze pozbawione jest zewnętrznych klamek – do otwarcia drzwi służy wewnętrzny uchwyt. Hamulec postojowy uruchamia się przełącznikiem na tunelu środkowym, przypominającym dźwignię chowania podwozia w samolocie.
Napęd elektryczny
Forspeed napędzany jest silnikiem elektrycznym o mocy 30 kW (41 KM), umieszczonym z tyłu pojazdu. Dodatkowo samochód wyposażono w funkcję boost, która po naciśnięciu przycisku na konsoli środkowej zapewnia dodatkowe 5 kW (7 KM) mocy przez krótki czas, co przydaje się np. przy wyprzedzaniu.Energia elektryczna magazynowana jest w akumulatorze litowo-jonowym o pojemności 16,5 kWh. Według deklaracji producenta, w pełni naładowane baterie pozwalają na przejechanie do 135 km. Ładowanie odbywa się przez gniazdo ukryte za logo Smarta w trzecim świetle stop. Pełne naładowanie z domowego gniazdka 220V zajmuje około 8 godzin, natomiast szybkie ładowanie od 0 do 80% pojemności trwa 45 minut.Ciekawostką jest zastosowanie ogniw fotowoltaicznych w owiewce, które dostarczają dodatkową energię do pokładowej instalacji elektrycznej, wydłużając żywotność baterii np. smartfona.
Osiągi
Mimo niewielkiej mocy silnika, lekka konstrukcja Forspeeda zapewnia mu całkiem dobre osiągi:
| Parametr | Wartość |
|---|---|
| Przyspieszenie 0-60 km/h | 5,5 s |
| Prędkość maksymalna | 120 km/h |
| Zasięg | 135 km |
Praktyczne rozwiązania
Mimo że Forspeed to samochód koncepcyjny, projektanci zadbali o kilka praktycznych rozwiązań:
- Wnętrze można zabezpieczyć przed deszczem i słońcem za pomocą specjalnego pokrowca. Można go łatwo rozciągnąć nad wnętrzem i przymocować do nadwozia paskami. Pokrowiec ma zamek błyskawiczny pośrodku, co pozwala odsłonić np. tylko fotel kierowcy.
- Nawet bez zabezpieczenia, deszcz nie stanowi problemu. W podłodze znajdują się kanały odprowadzające wodę na zewnątrz. Powierzchnie siedzeń również mają kanały odwadniające, a całe wyposażenie wnętrza ma wodoodporną powłokę.
- Aplikacja smart drive na iPhone’a zapewnia wszystkie ważne funkcje potrzebne podczas jazdy: połączenia telefoniczne przez zestaw głośnomówiący, nawigację z specjalnym interfejsem smart touch oraz funkcję Car Finder, która prowadzi kierowcę z powrotem do zaparkowanego samochodu.
Inspiracje i nawiązania
W projekcie Forspeeda można dostrzec wiele inspiracji i nawiązań:
- Brak dachu i minimalistyczna owiewka zamiast przedniej szyby to nawiązanie do klasycznych samolotów śmigłowych.
- Kształt lamp przypomina krople na szybie kokpitu samolotu podczas startu.
- Przełącznik hamulca postojowego wzorowany jest na dźwigni chowania podwozia w samolocie.
- Okrągłe zegary przed kierowcą i pasażerem przypominają turbiny.
- Całe wnętrze inspirowane jest klasycznym budownictwem lotniczym.
- Biały kolor nadwozia nawiązuje do wcześniejszych konceptów elektrycznego skutera i roweru marki Smart.
Porównanie z innymi modelami Smart
Forspeed znacząco różni się od seryjnych modeli Smart, ale można dostrzec też pewne podobieństwa i nawiązania:Podobieństwa:
- Kompaktowe wymiary typowe dla marki Smart
- Dwuosobowe nadwozie
- Napęd elektryczny (stosowany też w seryjnym Smart Electric Drive)
- Tylne umieszczenie silnika
Różnice:
- Brak dachu i szyb bocznych (seryjne Smarty to zamknięte auta)
- Futurystyczny design (seryjne modele mają bardziej konwencjonalną stylistykę)
- Roadsterowe nadwozie (seryjne Smarty to hatchbacki lub kabriolety)
- Znacznie mocniejszy silnik elektryczny
- Brak praktycznych rozwiązań jak składane siedzenia czy dzielona klapa bagażnika
Wpływ na późniejsze modele
Choć Forspeed pozostał jedynie konceptem, niektóre rozwiązania i elementy stylistyczne znalazły odzwierciedlenie w późniejszych seryjnych modelach Smart:
- Charakterystyczny kształt lamp został zaadaptowany w zmodernizowanych wersjach Fortwo i Forfour
- Minimalistyczne, futurystyczne wnętrze zainspirowało kokpity nowszych generacji
- Doświadczenia z napędem elektrycznym wykorzystano przy rozwoju seryjnych modeli EV
- Aplikacja smart drive na smartfony trafiła do wyposażenia produkcyjnych Smartów
Ocena konceptu
Forspeed spotkał się z bardzo pozytywnym przyjęciem zarówno mediów, jak i publiczności targów w Genewie. Chwalono przede wszystkim:
- Odważną, futurystyczną stylistykę
- Innowacyjne podejście do miejskiej mobilności
- Połączenie ekologicznego napędu z beztroską jazdą typu “fun car“
- Wysoką jakość wykonania i dbałość o detale
- Praktyczne rozwiązania mimo koncepcyjnego charakteru
Krytyce poddawano głównie:
- Ograniczoną praktyczność w codziennym użytkowaniu
- Niewielki zasięg na jednym ładowaniu
- Brak realnych szans na wdrożenie do produkcji seryjnej
Podsumowanie
Smart Forspeed to niezwykle ciekawy koncept, który pokazał możliwe kierunki rozwoju marki Smart i miejskiej mobilności. Łączył w sobie ekologiczny napęd elektryczny z beztroską radością z jazdy, charakterystyczną dla lekkich roadsterów.Choć nigdy nie trafił do produkcji seryjnej, wpłynął na rozwój kolejnych generacji Smartów i ugruntował pozycję marki jako innowatora w dziedzinie miejskich samochodów elektrycznych. Forspeed pozostaje fascynującym studium designu i inżynierii, pokazującym jak może wyglądać przyszłość motoryzacji w miastach.Koncept ten udowodnił też, że Smart to nie tylko praktyczne miejskie autka, ale marka potrafiąca stworzyć emocjonujące projekty budzące zachwyt. Forspeed na długo pozostanie w pamięci jako jeden z najbardziej oryginalnych i odważnych konceptów w historii marki Smart.
